خمیر قلع ITEX یا خمیر لحیم ایتکس یکی از گزینه‌های خرید برای مونتاژ قطعات SMD است. هنگام انتخاب آن، دیدن عبارت «گرید ۳»، «گرید ۴» یا «۱۸۳ درجه» کافی نیست؛ باید نوع آلیاژ، اندازه ذرات، وزن بسته و تناسب آن با فرایند چاپ و مونتاژ را کنار هم بررسی کرد.
اگر بین خمیر قلع ITEX Type 3 و Type 4 مردد هستید، تفاوت اصلی آن‌ها در رده اندازه ذرات پودر لحیم است. عدد بزرگ‌تر Type به‌تنهایی به معنی کیفیت بالاتر، اتصال قوی‌تر یا مناسب‌بودن برای تمام بردهای ظریف نیست.
در این راهنما، معیارهای انتخاب را بررسی می‌کنیم تا خرید خمیر قلع نیم کیلویی بر اساس نیاز واقعی کارگاه یا خط مونتاژ انجام شود.
خمیر قلع چیست و چه تفاوتی با فلاکس دارد؟
خمیر قلع از پودر آلیاژ لحیم و ترکیب فلاکس تشکیل می‌شود. هنگام مونتاژ سطحی، مقدار مشخصی از خمیر روی پدهای برد قرار می‌گیرد. پس از جای‌گذاری قطعات و اجرای فرایند حرارتی مناسب، آلیاژ ذوب می‌شود و اتصال لحیم شکل می‌گیرد.
فلاکس به فرایند لحیم‌کاری و ترشوندگی سطح کمک می‌کند، اما خمیر فلاکس معمولی همان خمیر لحیم حاوی پودر فلزی نیست. اگر برای مونتاژ با شابلون به خمیر قلع نیاز دارید، مشخصات محصول را بررسی کنید تا به‌اشتباه فقط ژل یا خمیر فلاکس نخرید.
تفاوت خمیر قلع و سیم لحیم
سیم لحیم بیشتر در لحیم‌کاری دستی و تغذیه موضعی اتصال استفاده می‌شود. خمیر قلع امکان قرارگیری مقدار کنترل‌شده‌ای از ماده لحیم روی چندین پد را فراهم می‌کند. روش مونتاژ تعیین می‌کند کدام گزینه مناسب‌تر است.
خمیر قلع همچنین با خمیر سیلیکون انتقال حرارت تفاوت دارد. خمیر حرارتی برای انتقال گرما بین سطوح به کار می‌رود و ماده ایجاد اتصال لحیم نیست.
مشخصات مهم روی بسته خمیر قلع ITEX
پیش از خرید، این اطلاعات را روی نام محصول، برچسب و دیتاشیت بررسی کنید:
نام و کد دقیق محصول.
ترکیب آلیاژ بخش فلزی.
رده پودر یا Type.
وزن بسته‌بندی.
تاریخ تولید، تاریخ مصرف و کد بچ.
شرایط نگهداری و راهنمای فرایند.
نام برند به‌تنهایی مشخص نمی‌کند دو ظرف، آلیاژ یا رفتار فرایندی یکسان دارند. مدل‌های سرب‌دار، بدون سرب و ترکیب‌های متفاوت نباید بدون بررسی جایگزین یکدیگر شوند.
تفاوت خمیر قلع ITEX گرید ۳ و گرید ۴
در کاربرد رایج بازار، به Type عبارت «گرید» هم گفته می‌شود. این اصطلاح در اینجا به رده اندازه ذرات پودر لحیم اشاره دارد.
ویژگی | ITEX گرید ۳ | ITEX گرید ۴ |
|---|---|---|
رده پودر | Type 3 | Type 4 |
اندازه ذرات | ۲۵ تا ۴۵ میکرون | ۲۰ تا ۳۸ میکرون |
آلیاژ مدل مورد مقایسه | Sn63Pb37 | Sn63Pb37 |
وزن بسته‌بندی | ۵۰۰ گرم | ۵۰۰ گرم |
نقطه ذوب آلیاژ | حدود ۱۸۳ درجه سانتی‌گراد | حدود ۱۸۳ درجه سانتی‌گراد |
معیار انتخاب | تناسب با شابلون و فرایند چاپ | نیاز به ذرات ریزتر، با توجه به شابلون و فرایند |
این جدول مربوط به دو مدل Sn63Pb37 معرفی‌شده است؛ مشخصات آن نباید به تمام محصولات دارای نام ITEX تعمیم داده شود.
آیا گرید ۴ همیشه بهتر است؟
خیر. انتخاب خمیر ریزتر زمانی مفید است که طراحی چاپ و فرایند به آن نیاز داشته باشند. اگر گرید ۳ روی شابلون و برد شما نتیجه قابل قبول و تکرارپذیر می‌دهد، تغییر گرید فقط برای عدد بالاتر تصمیم کاملی نیست.
برای قطعات ریز کدام گرید را انتخاب کنیم؟
کوچک‌ترین دهانه شابلون، ضخامت آن و حجم لحیم موردنیاز را بررسی کنید. فاصله پایه قطعه تنها معیار نیست؛ دو برد با قطعه مشابه می‌توانند طراحی پد و شابلون متفاوتی داشته باشند.
چاپ آزمایشی و ارزیابی برد پس از ریفلو کمک می‌کند انتخاب بر اساس نتیجه واقعی انجام شود.
برای بررسی مشخصات و وضعیت سفارش، صفحات خمیر قلع ITEX گرید ۳ نیم کیلویی و خمیر قلع ITEX گرید ۴ نیم کیلویی را مشاهده کنید.
معنی Sn63Pb37 در خمیر قلع چیست؟
در این نام، Sn نماد قلع و Pb نماد سرب است. عبارت Sn63Pb37 یعنی آلیاژ بخش فلزی شامل ۶۳ درصد قلع و ۳۷ درصد سرب است. این نسبت، درصد تمام محتویات ظرف شامل فلاکس نیست.
این آلیاژ سرب‌دار است. اگر محصول نهایی یا قرارداد تولید شما فرایند بدون سرب می‌خواهد، مشابه‌بودن ظاهر خمیر یا کاربرد SMD برای جایگزینی کافی نیست.
خمیر قلع ۱۸۳ درجه یعنی چه؟
آلیاژ Sn63Pb37 نقطه ذوب حدود ۱۸۳ درجه سانتی‌گراد دارد. این عدد به معنی تنظیم هیتر روی ۱۸۳ درجه یا انتخاب همین دما به‌عنوان اوج پروفایل کوره نیست.
دمای واقعی اتصال، مدت قرارگیری در محدوده ذوب و محدودیت حرارتی قطعه باید با فرایند هماهنگ شوند. دمای تنظیم‌شده دستگاه لزوماً برابر دمای پد یا بدنه قطعه نیست.
تفاوت مدل استاندارد با خمیر قلع نقره‌دار
عبارت نقره‌دار به ترکیب آلیاژ مربوط است، در حالی که Type به رده ذرات اشاره دارد. بنابراین دو محصول Type 4 می‌توانند آلیاژهای متفاوتی داشته باشند.
در مدل‌های نقره‌دار، ترکیب کامل روی برچسب و دیتاشیت را بررسی کنید. مشابهت عکس یا نام محصول برای تعیین درصد نقره، نقطه ذوب یا سازگاری فرایندی کافی نیست.
نقره‌دار بودن نیز به‌تنهایی برتری محصول را برای تمام بردها ثابت نمی‌کند؛ انتخاب باید با نیاز فرایند هماهنگ باشد.
خمیر قلع نیم کیلویی برای چه مصرفی مناسب است؟
بسته ۵۰۰ گرمی برای کارگاهی با مصرف منظم قابل بررسی است. اگر مصرف شما مقطعی و کم باشد، قیمت هر گرم تنها معیار اقتصادی نیست؛ میزان مصرف تا پایان مهلت استفاده نیز اهمیت دارد.
پیش از سفارش، به سه پرسش پاسخ دهید:
۱. در هر هفته تقریباً چه مقدار خمیر مصرف می‌کنیم؟
۲. شرایط نگهداری موردنیاز را فراهم کرده‌ایم؟
۳. آیا وزن بسته با مصرف و تاریخ کالای موجود تناسب دارد؟
در خرید تولیدی، هزینه دورریز و دوباره‌کاری هم بخشی از هزینه واقعی خمیر است.
انتخاب برای کارگاه مونتاژ و تولیدکننده برد
برای مونتاژ بردهای کنترلی، روشنایی، محافظ برق یا دیگر تجهیزات الکترونیکی دارای قطعات SMD، ابتدا نیاز فرایند را مشخص کنید. نوع محصول نهایی به‌تنهایی گرید خمیر را تعیین نمی‌کند؛ طراحی برد، شابلون و روش مونتاژ معیارهای اصلی‌اند.
پیش از سفارش تعداد بیشتر، نتیجه یک نمونه تولیدی را بررسی و مشخصات خمیر مصرف‌شده را ثبت کنید. این اطلاعات برای تکرار سفارش و پیگیری تغییرات فرایند مفید است.
عوامل مؤثر بر قیمت خمیر قلع ITEX
برای مقایسه قیمت، وزن، آلیاژ، Type، تاریخ و واحد فروش باید یکسان یا قابل تبدیل باشند. قیمت یک کیلوگرم را نباید مستقیم با قیمت یک ظرف نیم کیلویی مقایسه کرد.
ارزان‌تر یا گران‌تر بودن به‌تنهایی اصالت و وضعیت کالا را مشخص نمی‌کند. عکس خوانای برچسب، اطلاعات فروشنده و انطباق مشخصات با کالای تحویلی برای تصمیم خرید مفیدترند.
برای خرید کارگاهی، هزینه مصرف واقعی را بررسی کنید؛ بسته‌ای که بخش زیادی از آن بدون استفاده باقی می‌ماند، الزاماً انتخاب اقتصادی‌تری نیست.
نکات نگهداری پیش از مصرف خمیر قلع
شرایط نگهداری و مهلت مصرف را از برچسب و دیتاشیت همان محصول بگیرید. دستور یک برند یا فرمول را به تمام خمیرهای قلع تعمیم ندهید.
ظرفی که در محیط سرد نگهداری شده، باید پیش از بازشدن در حالت دربسته با محیط کار هم‌دما شود. برای سریع‌ترشدن این مرحله، از گرم‌کردن مستقیم ظرف استفاده نکنید.
خمیر استفاده‌شده را با خمیر تازه مخلوط نکنید و بدون تأیید سازنده، حلال یا فلاکس به آن اضافه نکنید.
آیا No-Clean یعنی هیچ‌وقت شست‌وشو لازم نیست؟
عبارت No-Clean به ویژگی سیستم فلاکس مربوط است و به معنی نبودن هر نوع باقی‌مانده نیست. نیاز به پاک‌سازی باید با مشخصات همان خمیر، الزامات برد و فرایند بعدی مانند پوشش‌دهی بررسی شود.
وجود این عبارت روی یک محصول، مجوز تعمیم آن به تمام خمیرهای برند نیست. در مدارهای حساس، پذیرش باقی‌مانده و روش پاک‌سازی بخشی از ارزیابی فرایند است.
اشتباهات رایج در انتخاب خمیر لحیم
انتخاب گرید بالاتر فقط با تصور کیفیت بیشتر.
اشتباه‌گرفتن نقطه ذوب آلیاژ با دمای تنظیم دستگاه.
خرید بسته بزرگ بدون بررسی مصرف و تاریخ.
جایگزین‌کردن آلیاژ سرب‌دار و بدون سرب بدون بررسی.
یکی‌دانستن خمیر قلع، فلاکس و خمیر حرارتی.
نسبت‌دادن هر ایراد لحیم‌کاری به برند خمیر، بدون بررسی شابلون و فرایند.
پرسش‌های متداول درباره خمیر قلع ITEX
تفاوت اصلی گرید ۳ و ۴ خمیر قلع چیست؟
رده اندازه ذرات پودر لحیم متفاوت است. محدوده متداول Type 3 برابر ۲۵ تا ۴۵ میکرون و Type 4 برابر ۲۰ تا ۳۸ میکرون است.
آیا خمیر قلع ITEX گرید ۴ بدون سرب است؟
گرید ۴ به اندازه ذرات مربوط است. سرب‌دار یا بدون سرب بودن از ترکیب آلیاژ مشخص می‌شود؛ مدل Sn63Pb37 سرب‌دار است.
آیا گرید ۳ و ۴ با آلیاژ Sn63Pb37 دمای ذوب متفاوتی دارند؟
در این دو مدل، آلیاژ یکسان است و نقطه ذوب آن حدود ۱۸۳ درجه سانتی‌گراد است. تفاوت Type به‌تنهایی به معنی تغییر آلیاژ یا نقطه ذوب نیست.
آیا این خمیر برای هر نوع BGA مناسب است؟
از نام برند یا Type چنین نتیجه‌ای به دست نمی‌آید. روش کار، طراحی پد، آلیاژ و نیاز دقیق فرایند باید بررسی شود.
آیا خرید نیم کیلویی برای تعمیرات کم‌مصرف اقتصادی است؟
به مقدار مصرف، شرایط نگهداری و مهلت مصرف کالای موجود بستگی دارد. قیمت کمتر هر گرم الزاماً هزینه نهایی کمتری ایجاد نمی‌کند.
هنگام سفارش خمیر قلع چه اطلاعاتی را کنترل کنیم؟
ترکیب آلیاژ، Type، وزن، تاریخ و کد بچ را با نیاز مونتاژ تطبیق دهید.
خرید خمیر قلع ITEX از تینو الکترونیک
برای انتخاب بین خمیر قلع ITEX گرید ۳ و خمیر قلع ITEX گرید ۴، مشخصات هر محصول را با برد و شابلون خود مقایسه کنید. قیمت و وضعیت سفارش در صفحه هر کالا قابل مشاهده است.
برای بررسی سایر گزینه‌ها نیز می‌توانید دسته سیم قلع و خمیر قلع تینو الکترونیک را ببینید. پیش از تولید سری، نتیجه خمیر انتخاب‌شده را روی نمونه بررسی کنید.